Doğum tarihi hesaplama, gebelikte ilk merak edilen soruya yanıt verir: bebek ne zaman doğacak? Aşağıdaki
hesaplayıcı son adet tarihinize, ultrasonda ölçülen gebelik haftanıza ya da tüp bebek transfer
tarihinize göre tahmini doğum tarihinizi bulur; bugün kaçıncı haftada olduğunuzu, hangi trimesterde
bulunduğunuzu ve tarama testlerinin takvimini birlikte gösterir. Hesap tarayıcınızda yapılır,
girdiğiniz tarihler hiçbir yere gönderilmez.
1. Tahmini doğum tarihi nasıl hesaplanır?
Sezgiye aykırı gelse de gebelik yaşı, bebeğin döllendiği günden değil son adet
kanamasının ilk gününden sayılır. Döllenme genellikle bundan iki hafta sonra gerçekleşir;
yani “6 haftalık gebe” olan bir kadında embriyo aslında dört haftalıktır. Tüm obstetrik takvim,
tarama testleri ve term tanımları bu ortak başlangıç noktasına göre kurulduğu için araç da aynı
tanımı kullanır.
Tahmini doğum tarihi, bu güne 280 gün yani 40 hafta eklenerek bulunur. Buna
Naegele kuralı denir. Buradaki 280 sayısı bir katsayı ya da ortalama değil, gebelik süresinin
tanımının kendisidir.
2. Asıl fark döngü uzunluğunda
Naegele kuralının sessiz varsayımı şudur: döngü 28 gün sürer ve yumurtlama
14. günde olur. Oysa 21 ile 45 gün arasındaki döngüler normal kabul edilir. Döngü uzadıkça
yumurtlama da gecikir, dolayısıyla gebelik daha geç başlar.
Somut bir örnek: son adetinin ilk günü 1 Nisan 2026 olan iki kadın
düşünün. Döngüsü 28 gün olanın tahmini doğum tarihi 6 Ocak 2027, döngüsü
32 gün olanınki 10 Ocak 2027 çıkar. Aradaki 4 gün önemsiz değildir:
37. haftaya ne zaman girildiği ve 41. haftada doğumun planlanıp planlanmayacağı bu tarihe bakılarak
konuşulur. Bu yüzden araç döngü uzunluğunu zorunlu alan olarak sorar ve düzeltmeyi
sonuç ekranında açıkça yazar.
3. Üç hesaplama yöntemi
Son adet tarihine göre
En yaygın yöntem. Adet düzeniniz oturmuşsa ve son kanamanın başladığı günü biliyorsanız bu
yöntem yeterlidir. Kanamanın başladığı gün girilir, bittiği gün değil.
Ultrasondaki gebelik haftasına göre
Elinizde bir ultrason raporu varsa bu yöntem daha güvenilirdir. Rapordaki “8h3g” ya da
“8 hafta 3 gün” ifadesini ve ölçümün yapıldığı tarihi girersiniz; araç oradan geriye doğru hesabı
kurar. Son adet tarihiyle ultrason arasında belirgin fark varsa tıbben ultrason esas
alınır.
Tüp bebek transfer tarihine göre
Tüp bebekte döllenme günü bilindiği için tarih kesine en yakın haliyle bulunur. 3. gün embriyo
transferinde tahmini doğum tarihi transferden 263 gün, 5. gün blastokist transferinde 261 gün
sonrasıdır. Bu yöntemde döngü uzunluğunun bir etkisi yoktur.
4. Term ne demek? 37, 39 ve 41. haftalar
“Zamanında doğum” tek bir gün değil, bir aralıktır. Amerikan Kadın Hastalıkları ve Doğum
Uzmanları Birliği’nin (ACOG) yerleşik sınıflandırması şöyledir:
- Erken term: 37. hafta 0 gün – 38. hafta 6 gün. Doğum artık erken doğum sayılmaz.
- Tam term: 39. hafta 0 gün – 40. hafta 6 gün. Yenidoğan açısından en düşük riskli aralık.
- Geç term: 41. hafta 0 gün – 41. hafta 6 gün. Takip sıklaşır.
- Post-term (miad aşımı): 42. hafta 0 gün ve sonrası. Hekimler genellikle bu tarihten önce doğumu planlar.
Araç, girdiğiniz tarihe göre bugün bu aralıklardan hangisinde olduğunuzu ve her birinin takvim
karşılığını gösterir.
5. Gebelik takvimi: hangi test ne zaman?
Tarama testlerinin çoğu dar bir pencerede anlamlıdır; kaçırıldığında tekrarlanamayan da vardır.
Araç aşağıdaki aralıkları sizin tarihinize göre takvim gününe çevirir:
- İlk trimester taraması (NT + ikili test): 11. hafta 0 gün – 13. hafta 6 gün. Bu pencere kaçarsa tekrarlanamaz.
- Detaylı (ikinci düzey) ultrason: 18 – 22. haftalar.
- Şeker yükleme testi (OGTT): 24 – 28. haftalar.
Bu tarihler tıbbi takvim aralıklarıdır, randevu değildir. Hekiminizin sizin
gebeliğinize göre belirlediği tarih her zaman önceliklidir.
6. Bu araç ne yapmaz
Bir tarih hesaplayıcısının dürüst olması, yapamadığını da söylemesini gerektirir. Bu araç
bebeğin cinsiyetini, doğum kilosunu ya da doğacağı saati tahmin etmez: bunların
takvim aritmetiğiyle bulunabilecek bir dayanağı yoktur. Riskli gebelik değerlendirmesi yapmaz,
ultrason ölçümlerini yorumlamaz ve hekim muayenesinin yerini tutmaz. Kanama,
şiddetli ağrı ya da bebek hareketlerinde azalma gibi durumlarda hesaplayıcıya değil doğrudan
hekiminize başvurun.
7. Gebelikte işinize yarayacak diğer araçlar
- Gün hesaplama — iki tarih arası kaç gün, hesaplanan doğum tarihine kaç gün kaldığını ayrıca görmek için.
- Yaş hesaplama — doğumdan sonra bebeğin gün, hafta ve ay olarak yaşı.
- Vücut kitle indeksi hesaplama — gebelik öncesi VKİ, önerilen kilo alımının belirlenmesinde kullanılır.
- İdeal kilo hesaplama — boya göre kilo aralığı.
- Kalori hesaplama — günlük enerji ihtiyacının hesabı.
- Burç hesaplama — tahmini doğum tarihine göre bebeğin burcu.
- Saat hesaplama — süre ve saat aritmetiği.
- Tüm araçlar: hesaplama araçları ve sağlık ve yaşam.
Kaynaklar
- ACOG — gebelikte fetüsün gelişimi ve gebelik yaşı
- Dünya Sağlık Örgütü — anne sağlığı
- T.C. Sağlık Bakanlığı
Bebek doğduktan sonra boy, kilo ve baş çevresinin yaşıtlarına göre nerede durduğunu persentil hesaplama aracıyla WHO tablosuna göre görebilirsiniz.